zondag 13 november 2016

Vroeger was alles beter

Vroeger was altijd alles beter. Het nostalgische gevoel van terug willen gaan naar toen. Je ziet het aan de overwinning van Donald Trump deze week. Hij speelt in op de onvrede van de burgers en belooft het land terug te brengen naar vroeger, Make America Great Again. Met die boodschap bereikt hij genoeg mensen om te winnen. Niet genoeg mensen om de meeste stemmen te krijgen, dat was uiteindelijk toch Clinton.

Maar niet alleen in Amerika leeft het nostalgische gevoel. Ook in Europa is een groot electoraat te vinden dat succesvol inspeelt op het terug willen gaan naar vroeger. Vroeger, toen er geen islamitisch terrorisme bestond. Vroeger hield men hun adem in als een groepje Molukkers de trein instapten. Maar dat terzijde.

Vroeger, toen we de gulden nog hadden. Die mooie, eigen munt. Met portretten op het briefgeld die we er dan zelf op hadden gezet. In plaats van die roteuro, waarvan de invoering ons 10 miljard gulden heeft gekost. Een deel daarvan ging naar nieuwe systemen, de oude systemen waren aan vervanging toe. En de rest van de kosten heb je met iedere nieuwe valuta en dus ook als je terug naar de gulden gaat. Maar dat terzijde.

Vroeger, toen er geen stroom aan vluchtelingen was die onze mooie Polder overvloeien. Nee, vroeger kwam de vluchtelingenstroom uit Europa zelf. Maar goed, dat was vluchten voor een oorlog. Er zitten nu gewoon te veel economische vluchtelingen tussen. Mensen die emigreren uit hun eigen land om elders een beter bestaan op te bouwen. Omdat het daar beter is. Mooier. Ik Vertrek op NPO1 al eens gezien? Maar dat terzijde.

Toch, neem de mensen en hun al dan niet nostalgische zorgen serieus. Ookal is er geen tijdmachine en kun je niet naar het verleden reizen. We hebben nu gezien in Amerika wat er gebeurt als de mensen niet serieus worden genomen. De media waren volop bezig met het bashen van Trump en hun stemmers. En zo verbind je natuurlijk het verdeelde volk niet. En dat had je vroeger niet. Zoals mijn oma altijd zei; vroeger was alles beter, zelfs de toekomst.

maandag 24 oktober 2016

Het einde van het tweepartijenstelsel

Wat zou het mooi zijn geweest als het huidige politieke klimaat in de VS het einde van het tweepartijenstelsel had betekend. Alle omstandigheden waren er goed voor. De kandidaten van de Republikeinse Partij en de Democratische Partij waren nog nooit zo impopulair; heel veel mensen stemmen op Hilary Clinton om Donald Trump uit het Witte Huis te houden en vice versa. En niet geheel onbelangrijk: er zijn andere kandidaten.

Foto: CBS News
Wat heel veel mensen binnen en buiten Amerika niet weten is dat je niet hoeft te kiezen voor de Republikeinse of Democratische Partij. Er doen nog meer partijen en onafhankelijke kandidaten mee. Die halen echter de grote debatten niet, omdat ze niet genoeg stemmen trekken in de peilingen. Maar ze halen niet genoeg stemmen, omdat ze niet bekend genoeg zijn doordat ze worden genegeerd in de media en debatten. Tja, hoe hou je het systeem intact?

In totaal doen er 3 kandidaten mee met hun naam op het stembiljet in alle 50 staten en nog eens 2 kandidaten in meer dan 40 staten. Er zijn nog veel meer kandidaten die in minder dan twintig staten op het biljet staan en nog een waslijst aan kandidaten die op papier meedoen, maar in geen enkele staat op het uiteindelijke stembiljet staan. Dat systeem is op zich al voer voor discussie. Feit is dus dat er 5 kandidaten zijn die een goede kans zouden maken, omdat een hoop mensen hun naam in het stembureau zien staan. Maar dat is de theorie, want je hoort slechts over twee kandidaten. Laat ik voor dit artikel de andere drie even voorstellen:

Gary Johnson, voormalig gouverneur van New Mexico. Hij is de kandidaat van de Libertaire Partij. Op zijn website staat het volgende: "Door in slechts 1 belangrijke staat te winnen, kunnen we voorkomen dat Hillary en Trump de 270 electorale stemmen krijgen. door slechts 5% van de nationale stemmen te krijgen, kunnen we een einde maken aan het beheersen van onze verkiezingen door de twee partijen." Hij weet zelf ook wel dat presidentschap er niet in zit, maar wilt toch stemmen trekken om een einde te maken aan het tweepartijensysteem.

Dr. Jill Stein, de kandidaat van de Groene Partij en heeft van de oppositie misschien wel de meest fanatieke aanhangers. Veel aanhangers geloven dat, ondanks dat we al zo laat in de race zitten, presidentschap er voor Stein in zit. Jill Stein is meer van de revolutie, ze wilt het totaal anders gaan doen. Ze is wat dat betreft te vergelijken met Bernie Sanders, voormalig kandidaat voor de Democratische Partij. Zij houdt geregeld bijeenkomsten en demonstraties, waar vaak dezelfde mensen komen. Ook Stein focust zich op het kapotte stelsel en kopt in haar promovideo: "Tijd voor een Derde Partij?"
Darrell Castle, kandidaat voor de Constitutionele Partij. Als je zijn pagina opent zie je heel groot een foto van hem met de tekst "Darrel is what AMERICA NEEDS". Ergens onderin kun je doorklikken naar zijn site. Als je niet goed kijkt, kun je denken dat je een oude folder van de Republikeinse Partij voor je ziet: overal de driekleur van de VS en de sterren zijn ook goed in beeld. Hier staat een echte patriot! Een goede uitstraling voor mensen die normaal op de Republikeinse partij zouden stemmen, maar niks met Donald Trump te maken willen hebben.

Dit zijn dus, samen met Donald Trump and Hillary Clinton, de theoretische kanshebbers voor het presidentschap. Stemmen op Hillary, omdat het de eerste vrouwelijke president zou kunnen worden hoeft dus niet per se, Dr. Jill Stein is ook een prima vrouw. Stemmen op Trump, omdat je het systeem wilt openbreken hoeft dus ook niet, je hebt een kandidaat die dat letterlijk op zijn voorpagina heeft staan! In tegendeel, met een stem op Trump hou je het tweepartijensysteem juist in stand. Net als met een stem op Clinton.

Amerika heeft in November wanneer ze naar de stembussen gaan genoeg keus, maar de keus is ze niet voorgelegd. Want iedereen denkt dat het een strijd is tussen Trump en Clinton. En als je dat maar vaak genoeg herhaald is het ook een strijd Trump vs Clinton. Zonde.

donderdag 13 oktober 2016

Ophef! Dit kan toch niet!

Ophef! Om een tweet! Want we moeten natuurlijk niet vergeten dat we in Nederland wonen en we ons af en toe eens ergens druk over moeten maken. Anders gaat het niet goed met ons. Dan kunnen we ons natuurlijk druk maken over de serieuze zaken, zoals de gevallen zorgstaat of het feit dat we nog steeds niet weten wat Mark Rutte gaat doen met de uitslag van het Oekraïnereferendum.

Maar nee, dat kan niet. Veel te ingewikkeld. In plaats daarvan maken we ons druk om de tweet van Lilian Marijnissen, waarin ze - heel schokkend voor een politica - haar mening over actuele zaken weergeeft. Het gaat om deze tweet:


Mevrouw Marijnissen laat hiermee weten het niet eens te zijn met de plannen van het kabinet om levensbeëindiging makkelijker te maken. Je zou kunnen denken dat dat mag in Nederland, een vrije mening verkondigen, maar iedereen valt over haar heen. Vooral het feit dat ze dit standpunt combineert met de slechte ouderenzorg en eenzaamheid onder ouderen.

Kan natuurlijk niet! Maar, ze heeft wel degelijk een punt. Want, zou een "voltooid leven" ook daadwerkelijk een voltooid leven zijn geweest als de ouderen gewoon de zorg krijgen die ze verdienen? Als ouderen niet in eenzaamheid hoeven te leven?

Want, als iemand dag in, dag uit in eenzaamheid leeft zonder ook maar enige vorm van vooruitzicht... Zou diegene dan niet moe zijn van het leven? Zou u, beste lezer, als u in een volledig isolement leeft, ook geen gedachte of behoefte aan levensbeëindiging hebben? Misschien is zoiets lastig voor te stellen, maar ik weet dat ik dat wel zou hebben. Terwijl mijn leven er toch echt nog lang niet op zit!

Het punt dat ik uit de tweet van mevrouw Marijnissen haalde, was dat het kabinet de ouderenzorg heeft verwaarloosd, waardoor ouderen in een sociaal isolement raken, geen adequate zorg krijgen en je daarom meer ouderen hebt die hun leven als "voltooid" zien. En in plaats van de problemen op te lossen; de ouderen uit het sociale isolement halen en ze de zorg te geven die ze nodig hebben en verdienen - waardoor er op zijn minst minder ouderen een "voltooid" leven hebben - laat het kabinet ze nu letterlijk sterven. En daarvoor past mevrouw Marijnissen. En ik ook. Maar ja, 150 tekens zijn natuurlijk veel te kort. OPHEF!

maandag 3 oktober 2016

Rutte kan meer tegenhouden dan hij zegt

Oh oh Oekraïne. Het hoofdpijndossier van de EU. Er is een burgeroorlog begonnen om de associatieovereenkomst erdoor te krijgen. Nu de president is afgezet en gevlucht kan de overeenkomst dus worden bekrachtigd. Maar nu ligt een lidstaat dwars! Nederland. Met het referendum.

Volgens Mark Rutte betekent het allemaal niet zo veel. Volgens hem kunnen de overige lidstaten gewoon door gaan als hij niet tekent. Maar zo makkelijk is het allemaal niet.

Iedere partij moet dit verdrag ondertekend hebben. Dat is terug te lezen in het verdrag, iets wat Rutte dus ook zou moeten weten. Even een stukje uit het verdrag. Ik had het u willen besparen, maar u hoeft me natuurlijk niet op mijn woord te geloven.

1) Deze overeenkomst wordt door de partijen volgens hun eigen procedures geratificeerd of goedgekeurd. De akten van bekrachtiging of goedkeuring worden neergelegd bij het secretariaat-generaal van de Raad van de Europese Unie.
2) Deze overeenkomst treedt in werking op de eerste dag van de tweede maand volgende op de datum waarop de laatste akte van ratificatie of van goedkeuring is neergelegd
Dit staat gewoon in het verdrag. Artikel 486 om precies te zijn. Kortom, als Nederland niet tekent, kan dit verdrag niet bekrachtigd worden. Er kan een nieuw verdrag komen met de overige lidstaten, maar dan niet als de EU. Een een groot deel van het verdrag heeft de entiteit EU nodig. Maar, het verdrag is toch al deels goedgekeurd zult u wellicht denken? Dat klopt, en ook daarover staat iets in het verdrag, namelijk:

Elke partij kan door middel van een schriftelijke kennisgeving de depositaris in kennis stellen van het voornemen om de voorlopige toepassing van de overeenkomst te beëindigen. De beëindiging van de voorlopige toepassing wordt zes maanden na de datum van ontvangst van die kennisgeving door de depositaris van kracht.
We zijn nu een half jaar verder. Als Rutte het had gewild, had hij toen een schriftelijke kennisgeving kunnen sturen waarmee nu het verdrag niet meer in werking getreden zou zijn. Misschien hadden ze dan naar hem willen luisteren in Brussel.

Niet dat ik content was geweest met Rutte's oplossing om een klein stukje aan het verdrag toe te voegen. Daarmee verander je immers alle bezwaren die ik in het verleden al benoemd heb niet. Maar zelfs voor die "oplossing" heeft Rutte dus niet alles gedaan.


zondag 2 oktober 2016

Afschuw

Afschuw. Intens triest. Sommige nieuwsberichten brengen de diepste emoties bij je naar boven. Dit is zo'n nieuwsbericht. Het bericht over Jacob Hall.

Jacob Hall
Jacob was het 6-jarige slachtoffer bij een school shooting in de Amerikaanse staat South Carolina. Een 14-jarige jongen opende het vuur op een schoolklas en Jacob werd daarbij in zijn been geraakt. Hij verloor te veel bloed. Hij werd twee keer gereanimeerd, maar alle hulp mocht niet meer baten. Vanmiddag overleed hij in het ziekenhuis.

Hoe kun je zo verrot zijn, dat je op een groep 6- en 7-jarige basisschoolkinderen schiet? Het nemen van iemands leven is altijd zinloos, maar op een schaal van zinloosheid, staat dit toch echt bovenaan. Je probeert het te begrijpen, maar dat lukt niet. Gelukkig niet. Want dat betekent dat wij niet zo verrot zijn.

En in Amerika laait het zoveelste debat over wapens weer op. De een grijpt het aan voor een standpunt voor minder wapens, immers, hoe kan een veertienjarige zo makkelijk aan een wapen komen? De ander grijpt het aan voor meer wapens, immers, had een juf of meester op het schoolplein een wapen gehad, dan had dit voorkomen kunnen worden. Je moet drama's soms raar verdraaien om in een politieke agenda te laten passen.

Aan al die debatten heeft Jacob niets meer. Of zijn ouders. Aan al die debatten heeft niemand iets. Het loopt namelijk altijd uit op hetzelfde. Er valt een slachtoffer. Een paar weken lang wordt er over niks anders gepraat dan wapens. En uiteindelijk verandert er niks. Dan is het even stil. Tot de volgende school of mass shooting. Tot het volgende slachtoffer. Zinloos. Triest. Afschuwelijk.

woensdag 7 september 2016

Vlogger in de Bak

Het is groot nieuws in deze officiële Periode der Komkommertijd: een Russische videoblogger is gearresteerd. Nu worden er wel vaker mensen gearresteerd, maar in dit geval gaat het om Rusland en het razendpopulaire smartphonespelletje Pokémon Go. En dan is het plots wereldnieuws.

Pokémon Go op een Samsung smartphone
Een Russische vlogger ging de kerk in om te zoeken naar de virtuele beestjes. Hij leidde de video in met de opmerking dat wat hij ging doen niet mocht van de wet, vloekte vervolgens een paar keer in de kerk een leidde de video uit met de opmerking dat Pokémon en het geloof niet veel van elkaar verschillen: ze zijn namelijk allebei virtueel.

De media sprong er bovenop, Amnesty International startte zelfs een petitie. Maar, wat wordt achtergehouden, is dat er ook in Rusland zelf veel ophef over is. Het Religieus Comité van de Doema (de Russische Tweede Kamer) is het niet eens met de arrestatie en een hoge geestelijke vindt dat het vloggertje niet vervolgd moet worden. Je vraagt je af, waar is zo'n petitie dan nog voor nodig? Het is niet zo dat de Russische media er niet over spreken. Sterker nog, het beheerst het nieuws al dagen. Ook is het niet zo dat hij geen eerlijke verdediging krijgt. Morgen dient een hoger beroep tegen zijn voorarrest en hij krijgt van alle kanten bijval, van de Doema tot de Kerk. Het is ook niet dat de wet onduidelijk is. De vlogger gaf zelf aan dat hij de wet brak. Je kan het niet eens zijn met de wet, maar dat is ten eerste een nationale aangelegenheid en ten tweede wordt dat nergens in de petitie benoemd. Het was dus gewoon een irritant vloggertje dat dacht boven de wet te staan en zich nu voor de rechter moet verantwoorden. En dat zou vaker moeten gebeuren.

woensdag 10 augustus 2016

De terroristen van de toekomst staan voor de deur

We maken ons - terecht - ernstige zorgen om de terroristen van deze tijd, maar de nieuwe generatie terroristen staan al voor de deur. Over een aantal jaar zijn de kinderen die op dit moment in gebied van Islamitische Staat leven oud genoeg om aanslagen te plegen. De kinderen zijn volledig vanaf de geboorte gehersenspoeld. Ze hebben nooit anders meegemaakt dan de gedachtegoed van IS en zijn daarom mogelijk nog gevaarlijker dan mensen die pas op latere leeftijd met IS in aanraking komen.

Jong meisje speelt onthoofdingsvideo na
Dat is deze week pijnlijk duidelijk geworden met het online verschijnen van een nieuw soort video. Te zien is hoe een meisje van waarschijnlijk hooguit 7 jaar, volledig in traditionele kledij een onthoofdingsfilmpje van IS naspeelt. Ze zingt over het onthoofden van de ongelovigen. Het is een bekend propagandalied van de terreurorganisatie. Ze wijst met het scherpe mes dat ze in haar handen heeft naar de camera. Vervolgens snijdt ze het hoofd van een pop eraf en houdt het in de lucht. Precies zoals we bij de onthoofdingsfilmpjes van onder andere "Jihadi John" gewend zijn. Het kan niet anders of dit kind heeft deze filmpjes gezien. En het kan niet anders of dit kind is niet de enige.

In het Midden-Oosten zie je vaker dat kinderen worden ingezet om aanslagen te plegen. In Afghanistan werden de militairen geconfronteerd met kinderen die bomgordels droegen om zichzelf op te blazen. In Israël zijn het geregeld tieners die mensen neersteken. En in Syrië zie je nu dat kinderen besmet zijn met het gedachtegoed van IS.

En wat doe je met kinderen die niet voor rede vatbaar zijn? Die, niet door eigen toedoen, maar door het milieu waarin ze zijn opgegroeid, ons zodanig haten dat ze - zo jong al - bereid zijn om te sterven voor "het hogere doel"? Die kinderen gaan heel lang, heel veel deskundige hulp nodig hebben. In een goede omgeving met heel veel liefde en persoonlijke aandacht plaatsen is niet langer genoeg. En zelfs dan is het de vraag: zijn al die kinderen nog te redden? Of is dit toch echt de nieuwe generatie terroristen die klaar is om hun oorlog tegen ons te voeren?

Hieronder de bedoelde video. Het is onduidelijk waar en wanneer de video precies is opgenomen.
Waarschuwing: het bevat beelden die mogelijk als verontrustend ervaren kunnen worden.


woensdag 20 juli 2016

Collectieve straffen

Mohamed el G. en Mohamed A. kwamen er telkens weer mee weg. Door elkaar aan te wijzen als bestuurder van de scooter waarmee de 50-jarige Mario van de Geijn, die bij groen licht op het zebrapad overstak, werd aangereden en daarbij om het leven kwam. Uiteindelijk werden ze samen veroordeeld voor dood door schuld, omdat ze samen vluchtten voor de politie na een overval. Maar doodslag kon niet worden bewezen, want niemand weet nu welke Mohamed de bestuurder was. En in het strafrecht kun je nu eenmaal niet verantwoordelijk gehouden worden voor de daden van een ander.

Foto: Flickr/Jan Dudas
Als je iemand in oorlog verantwoordelijk houdt voor de daden van een ander, en die daarvoor straft, bega je een oorlogsmisdaad. Collectief straffen, zoals president Erdogan nu met de aanhangers van de Gülen-beweging doet, mag in oorlogstijd niet en resulteert in een bezoek aan het Internationaal Strafhof in Den Haag.

In de sport, daar is collectief straffen echter de normaalste zaak van de wereld. Zo blijkt, nu de organisatie van de Olympische Spelen alle Russische deelnemers wilt uitsluiten, omdat er een aantal fout was door doping te hebben gebruikt. Dat je die foute sporter aan moet pakken staat vast. Dat je het systeem dat doping mogelijk maakt moet dichttimmeren zodat dat niet meer mogelijk is ook. Maar dat je schone atleten weert, omdat landgenoten iets gedaan hebben dat niet mocht is schandalig. Toch lijkt niemand buiten Rusland zich er druk om te maken.

Zo mogen er straks mogelijk geen atleten, die hun hele leven hard, en bovenal eerlijk, hebben gewerkt om op Rio te mogen presteren, deelnemen aan de Olympische Spelen door de daden van een ander. Hun hele leven hebben ze hiernaartoe gewerkt. Om uiteindelijk hun droom op te zien gaan in een collectieve straf voor een misdaad die ze niet hebben begaan.

maandag 27 juni 2016

Werken op z'n Wit-Russisch: Naakt!

Foto: Serge Serebro
Een klank en een klemtoon verschil. Dat is wat de woorden "uitkleden" en "ontwikkelen" in het Wit-Russisch van elkaar verschillen. Toen de president Loekasjenko het volk opriep zich uit te kleden en aan het werk te gaan, bedoelde hij natuurlijk dat de mensen zich moeten ontwikkelen. En dus gaan nu veel Wit-Russen naakt of half-naakt aan het werk. Met grappen als "De Leider zei dat het moet, dus moet het maar," poseren de Wit-Russen op het internet.









Wit-Rusland wordt in de westerse wereld vaak gezien als de laatste dictatuur van Europa. President Loekasjenko zou er met harde hand regeren. Kritiek op de President of kleinere overtredingen zouden met harde hand bestraft worden: lange gevangenisstraffen en het land kent zelfs de doodstraf. Zo zie je maar weer dat een verhaal altijd meerdere kanten heeft. Want hoewel het regime inderdaad streng is, maken toch een heleboel Wit-Russen grappen over de uitspraak van de President. De hashtag #KleedJeUitEnGaAanHetWerk was enige tijd zelfs de populairste hashtag op sociale media. Toch een heleboel stoere, onderdrukte Wit-Russen.

(Meer hoogtepunten staan hieronder. Hoewel alleen de netste hieronder verzameld zijn, is het toch aan te raden gezond verstand te gebruiken om een geschikte plaats en tijd uit te kiezen om dit te bekijken, als daar al behoefte voor is)

De verdeeldheid heerst

De Europese Unie staat in brand na de uitslag van het referendum in het Verenigd Koninkrijk om uit de Unie te stappen. De waarde van de pond is gedaald tot het laagste punt in 31 jaar, de Britse premier heeft zijn aftreden aangekondigd en niemand weet eigenlijk wat nu te doen. Het is immers voor het eerst dat een land besluit uit de EU te stappen. Opeens moet artikel 50 van het Verdrag van Lissabon afgestoft worden, een artikel waar tot nu toe de gemiddelde EU burger nog nooit van had gehoord. Anderen vinden artikel 50, waarin staat dat het land dat uit de Unie wilt treden dat na 2 jaar onderhandelen kan, veel te lang duren. Zij roepen op om gewoon de wet tot toetreding uit 1972 in te trekken. In dat geval kan Groot-Brittannië de volgende dag al uit de EU zijn, als het parlement een beetje opschiet.



Veel Britten zitten daar echter helemaal niet op te wachten. Op het moment van schrijven hebben bijna 4 miljoen Britten een online petitie ondertekend waarin opgeroepen wordt een nieuw referendum te houden. Dat zijn een hoop Britten. Maar ze hebben pech, want David Cameron heeft, hoewel dat gericht was aan het nee-kamp, eerder al gezegd dat er geen tweede referendum komt.


Het idee van de petitie schijnt overigens te komen van een voorstander van de Brexit, Oliver Healey. Hij had, naar eigen zeggen nogal voorbarig, de petitie gestart in de veronderstelling dat Kamp Blijven zou winnen. In de petitie stelde hij dat de opkomst minimaal 75% moest zijn en minimaal 60% van de kiezers hun voorkeur hebben uitgesproken voor of tegen blijven in de EU. Nu, met een opkomst 72% en slechts een nipte meerderheid van 52% voor uittreding was, vindt hij plotseling dat er geen nieuw referendum meer nodig is. Sterker nog, hij is verontwaardigd nu zijn politieke tegenstanders zijn petitie "gekaapt hebben".



Maar het geeft wel pijnlijk het probleem van een referendum weer. Wat te doen als een referendum over een duidelijk punt (blijven of vertrekken) een nipte meerderheid van slechts een paar procent verschil krijgt? De winnende partij zal uiteraard zeggen dat de uitkomst moet worden overgenomen. Maar het verliezende kamp bestaande uit niet veel minder mensen dan het winnende kamp, zal het daar niet mee eens zijn. Het winnende kamp zal zeggen dat democratie zegeviert, maar het verliezende kamp heeft een punt als ze zouden zeggen dat democratie letterlijk 'het volk heerst' betekent, en niet 'de (nipte) meerderheid heerst'. Immers, de 48%, bijna de helft, van de blijf in de EU-stemmers horen ook bij 'het volk'. En zo is niet alleen de EU verdeelt, maar ook het Verenigd Koninkrijk zelf.

(Klik om te vergroten)

woensdag 15 juni 2016

De gedachten-, fatsoens- en modepolitie in één

Escaping the Dome. Foto: yumikrum
George Orwell heeft in zijn boek 1984 een dystopisch wereldbeeld geschreven waarin onze vrijheden werden afgenomen en waarheden werden aangepast. Er was een gedachtenpolitie die afwijkende ideeën bestreed. Het is nu 2016 en 1984 blijkt dichterbij dan ooit.

Weliswaar niet dankzij een overheid, maar tegenwoordig leggen wij onze levens in handen van bedrijven zoals Facebook. Wat we de avond ervoor hebben gegeten, hoe de werkbespreking ging, waar we uitgaan... Bij de moderne mens is alles te vinden op Facebook. We consumeren ons nieuws en onze kennis van Facebook en ons dagelijks contact loopt ook al via dat bedrijf. Wij geven Facebook daarmee ontzettend veel macht. Maar macht is snel misbruikt.


Zo kan Facebook berichten verwijderen en accounts opschorten als mensen de gedragsregels overtreden. Dat is natuurlijk hun goed recht, het is hun platform, dus zij bepalen de regels. Maar die regels zijn zo onduidelijk geformuleerd dat het eigenlijk om nattevingerwerk gaat. Zo is een profiel van een PvdA-kamerlid verwijdert nadat ze een betoog hield voor de vrijheid van meningsuiting toen dat verkeerd viel bij veel gebruikers met een Turkse achtergrond. Conservatieve nieuwsberichten kwamen veel lager in de nieuwsfeed van Facebook dan ander nieuws. Ook hun eigen voorwaarden zijn niet heilig als het gaat om het delen van persoonsgegevens van een verspreider van een seksfilmpje, zoals aan het licht kwam in de uitzendingen van Internetpesters Aangepakt (RTL5).


Tess Holiday
Over het modebeeld blijkt Facebook ook al te gaan. Het bedrijf besloot een advertentie waarin een foto werd gebruikt van het plussize model Tess Holiday te weigeren vanwege haar gewicht. In een reactie liet Facebook weten dat de advertentie, die aandacht vroeg voor acceptatie van mensen met een pondje meer om hun middel, onwenselijk is, omdat deze mensen zou kunnen kwetsen. Toen hier ophef over ontstond trok Facebook deze verklaring in en lieten ze de advertentie alsnog toe.

Zelfs de Belgische Federale Politie waarschuwt in een blogpost op hun site om de nieuwste Facebookfuncties maar beter niet te gebruiken als je om je privacy geeft. Ze kunnen, door er algoritmes op toe te passen, dan namelijk niet alleen zien wat je leest en waar je op reageert, maar ook hoe je je daarbij voelt. En dan is de gedachtenpolitie van Orwell plots wel heel dichtbij.

vrijdag 10 juni 2016

EK in Frankrijk overschaduwd door protesten en terreurdreiging

Een beetje voetbalfan hoef ik niet in te lichten, maar vandaag begint het EK Voetbal in Frankrijk. Over het spelletje zelf kan ik niet veel meedelen, ik probeer zelf nog steeds achter de betekenis van buitenspel staan te komen. Als iemand me dat nou eens duidelijk kan uitleggen zal ik u zeer erkentelijk zijn, maar dat terzijde. Wat ik wel interessant vind, is hoe het er nu in Frankrijk aan toe gaat. Want de kampioenschappen in Frankrijk worden overschaduwd door protesten van het halve Franse volk en natuurlijk is er nog altijd de terreurdreiging die onveranderd hoog is.

Nuit Debout protest in Frankrijk. Foto: Thomas Bresson
Laten we beginnen bij de protesten. Als er iets is waar de Fransen goed in zijn, dan is het wel protesteren. Waar we in Nederland vaak een dialoog aan willen gaan en, als dat niet werkt, gaan demonstreren, werkt het in Frankrijk vaak precies andersom. Eerst duidelijk maken dat je het er niet mee eens bent door te demonstreren en protesteren, en vervolgens het gesprek aangaan om te kijken of er iets veranderd kan worden. Op 31 maart dit jaar is de Nuit Debout beweging opgericht, een succesvolle protestbeweging. Vrij vertaald betekent de naam "De hele nacht op", en dat is precies wat ze deden. De hele nacht door protesteren en demonstreren tegen een wet die werkgevers en bedrijven meer vrijheid geven, wat ten koste gaat van de werknemers. Inmiddels staat Nuit Debout voor veel meer dan alleen die wet. Er wordt tegen van alles en nog wat gedemonstreerd, en de protesten leggen geregeld het dagelijkse leven lam door bijvoorbeeld wegafzettingen.

En dan heb je natuurlijk ook nog de terreurdreiging die, zoals geregeld al in Frankrijk is gebleken, zeer reëel is. De noodtoestand is verlengd en het leger en de ordehandhaving heeft volledige vrijheid om de voetbalfans die naar Frankrijk afreizen te beschermen. Een journalist van de Britse tabloid The Sun vroeg zich af hoe het met de beveiliging zit en nam de proef op de som. Zonder enige vermomming kwam hij het stadion binnen waar morgen de wedstrijd Rusland-Engeland wordt gespeeld. Hij werd niet gecontroleerd, niet tegengehouden en zag geen beveiliging. Sterker nog, een bouwvakker bood hem een ladder aan om verder het stadion in te kunnen komen! Als hij explosieven of chemische wapens bij zich had, had hij ze zo kunnen verstoppen in het stadion, zo zegt hij zelf. En dat terwijl Rusland-Engeland juist een "gevaarlijke" wedstrijd is. Terreurgroep IS/Daesh ziet namelijk zowel Rusland als Engeland als vijand, en dit zou een uitgerekende kans zijn om een aanslag te plegen. Toegeven aan terreur is geen optie. Maar het roept wel de vraag op: is dit wel het betere alternatief?

donderdag 19 mei 2016

Gezichtsherkenning voor u en mij

Het is een beetje een eng idee. Iedereen die je tegenkomt kan een foto van je maken, deze door een appje halen en er zo achter komen wie je bent. Het lijkt iets uit een dystopische sciencefiction thriller, maar het is de realiteit in Rusland.


Een Russische softwareontwikkelaar heeft de app FindFace ontwikkeld. Deze app maakt gebruik van gezichtsherkenningstechnologie. Met andere woorden: de app kijkt naar de kenmerken van iemand's gezicht en kijkt vervolgens of er iemand met overeenkomstige kenmerken op VK, de Russische Facebook, zit. Naast de beste match, geeft hij ook een aantal accounts terug met openbare foto's die er sterk op lijken, mocht de beste match toch niet de persoon in kwestie zijn. Omdat VK het grootste sociale netwerk in Rusland is en alles ook nog eens openbaar is, is de kans groot dat een Rus op die manier gevonden wordt. En dat allemaal binnen enkele seconden.

Ik nam de proef op de som en downloadde de app. Er zit een heel commercieel verdienmodel achter. Je hebt gratis, premium en VIP accounts waarvan de laatste twee dan net weer iets meer kunnen tegen een maandelijkse betaling van een paar honderd roebel, zeg maar 5 euro. Omdat ik zelf ook VK account heb en ik wel benieuwd was hoe goed de technologie werkt, uploadde ik een selfie naar FindFace. En? Blijkbaar lijk ik heel erg op de 31 jarige Dmity uit Radchenko, maar mij zelf herkende hij niet. Stiekem toch een opluchting.

Het zet wel te denken. Want, ik moet wel eerlijk zijn, de foto's die ik op VK heb zijn al jaren oud. Als je dagelijks post, zoals vele selfieliefhebbers doen, zullen de resultaten natuurlijk veel nauwkeuriger zijn. En als een appontwikkelaar dit al kan, wat kunnen de geheime diensten dan niet allemaal met onze openbare foto's? Het zal niet lang meer duren tot de camera's op straat met zo'n zelfde technologie worden uitgerust. En dan kan iedereen straks in real-time herkend worden, en kunnen de geheime diensten precies zien wat jij hebt gegeten gisteravond. Toch wel een eng idee.

maandag 2 mei 2016

Stille massamoord

Het is 2014. De gewelddadige "Euromajdan" protesten in Oekraïne zijn in volle gang. De protesten bereiken ook het kustplaatsje Odessa, waar een groot aantal tegenstanders van de Euromajdanbeweging wonen. Op 2 mei 2014, vandaag precies 2 jaar geleden, vluchtten een groep demonstranten een gebouw van de vakbonden in het hartje van Odessa in. Hoogst waarschijnlijk steekt een aantal pro-Europese demonstranten het gebouw vervolgens in brand, waardoor de tegenstanders geen kant op kunnen. Buiten staat een grote groep woedende demonstranten, binnen slaan de vlammen om iedereen heen. Een aantal springt naar buiten om in handen te komen van de gewelddadige demonstranten, terwijl de rest hun dood binnen tegemoet ziet. Levend verbrand, een verschrikkelijke, pijnlijke dood. Uiteindelijk kwamen 46 anti-Euromajdan demonstranten om het leven. Nog eens 200 mensen raakten gewond. Het uiteindelijke dodental van alle gebeurtenissen in Odessa op die dag wordt geschat tussen de 50 en 250.

Mensen staan op de randen van het gebouw op de vlucht voor de vlammen.
Het is een verschrikkelijke beschrijving en een verschrikkelijk beeld. Toch moet ik dit beeld geven, omdat er amper over bericht werd in de westerse media. De NOS besteedde er even aandacht aan, andere media berichtten er ook kort over, maar niet zoals je zou verwachten bij een grote nieuwsgebeurtenis als dit. Sterker nog, er werd uitgebreider gesproken over het transformeren van een Lenin standbeeld in Darth Vader uit Star Wars in hetzelfde plaatsje, dan over deze massamoord. Er zijn 46 mensen bruut vermoord! Mensen die levend verbrandden of hun dood tegemoet sprongen, terwijl mensen buiten stonden te juichen. Dit zou uitgebreid in het nieuws moeten zijn geweest.

En het trieste is: ik weet zeker dat er veel uitgebreider over bericht zou zijn geweest als de rollen waren omgekeerd. Als het anti-Europese demonstranten waren die een gebouw vol met pro-Europese demonstranten in brand hebben gezet. Dan zou iedereen zich erover uitspreken, zouden de westerse leiders schande hebben gesproken en zou iedereen geweten hebben wat er gebeurd is in Odessa.

Maar de rollen waren niet omgekeerd. Het waren geen pro-Europese demonstranten die omkwamen. En daarom kennen wij de 46 omgekomen demonstranten niet. Nog altijd is er geen goed onderzoek gedaan. Direct na de gebeurtenissen gaf de toen nog presidentskandidaat Petro Porosjenko de Russische regering de schuld. Eén ding is zeker: het was niet de Russische regering die buiten stond te juichen toen de demonstranten werden vermoord, dat waren de Euromajdan demonstranten.

zaterdag 30 april 2016

Niets erger dan Trump? Jawel hoor: Hillary

In de media horen we vaak doemscenario's die zich kunnen voordoen zodra Donald Trump aan de macht komt in de Verenigde Staten. Hoewel een groot deel hiervan terecht is, vergeet men een veel gevaarlijker kandidaat: Hillary Clinton.

Het was 2011, 5 jaar geleden, toen de leider van Libië, Muammar Ghadafi, op brute wijze werd afgezet en vermoord. Het land stortte zich in chaos. Vele gewelddadige protesten zullen nog volgen om vervolgens te eindigen in een stuurloze situatie die als broedplaats dient voor strijders van onder andere Islamitische Staat. Toen Hillary het nieuws kreeg dat Ghadafi op brute wijze vermoord is, grapte ze op camera: "We came, we saw, he died," oftwel "Wij kwamen, wij keken en hij stierf".

Je kan van alles van Ghadafi vinden en het is absoluut waar dat zijn regime oneervol handelde, op zijn zachts gezegd. Maar vraag een willekeurige Libiër wat hij liever heeft: het leven onder Ghadafi of het leven in de huidige situatie, en hij zal antwoorden met Ghadafi.

In plaats van te kiezen voor oplossingen als het Internationaal Strafhof in Den Haag of andere, vreedzame oplossingen, leidde de westerse interventie in Libië tot een brute moord en een broedplaats voor terroristen. En de eerste reactie van Hillary was gelach.

Daar kwam het ware gezicht van Hillary Clinton naar voren. Dit is een voorbode voor wat er zal gebeuren als Hillary inderdaad de eerste vrouwelijke president van de Verenigde Staten zal worden. Nog meer oorlog, nog meer interventies. Want daar geniet ze van. Als haar vijand gedood wordt, slaapt Hillary die nacht extra lekker.


Dit is niet de enige keer dat Hillary haar lach niet kon inhouden. Toen een verslaggever haar een vraag stelde over het financieel steunen van terroristen in Syrië en Libië was haar enige reactie een lach. Normaal gesproken is een vrolijke lach een positieve eigenschap, maar natuurlijk niet als het een antwoord is van een verslaggever op serieuze kwesties als je aan de macht wilt komen in een van de machtigste landen in de wereld.

Militante strijders in Libië tijdens de burgeroorlog in 2011
Foto: Magharebia
Ook over de geldstromen van Clinton valt genoeg te zeggen. Zo heeft ze 675 duizend Amerikaanse dollars gekregen van een van de machtigste banken, Goldman Sachs, voor 3 toespraken. Dat is snel verdiend, moet Hillary gedacht hebben. Toen ze met dit feit geconfronteerd werd en de vraag kreeg of ze wel zoveel betaald had moeten krijgen, antwoordde ze droog met: "Dat weet ik niet, dit was wat ze boden."

Maar Hillary is niet dom, ze weet precies hoe het werkt in die politieke wereld. Ze doet een paar kleine diensten voor grote partijen die haar daar vervolgens belachelijk veel voor betalen, en wanneer ze eenmaal aan de macht is komen die partijen terug om haar vervolgens om een gunst te vragen.

Je kan een hoop over Trump zeggen, maar hij betaalt zijn campagne ten minste zelf. Zo is hij straks niks schuldig aan banken of andere grote corporaties die toch al zoveel macht hebben in de Verenigde Staten. Terwijl Hillary "Ik lach al mijn fouten weg" Clinton zich straks in dienst kan stellen van de elite.

woensdag 27 april 2016

TEAM-IK NEIG NAAR NEE, MAAR DE VOORSTANDERS HEBBEN OOK HELE GOEDE ARGUMENTEN DIE NIET GENEGEERD MOETEN WORDEN

You’re either with us or against us. Het is een veelgebruikte quote. Onder andere Hillary Clinton, George Walker Bush en Vladimir Lenin hebben varianten van hem gebruikt. Het dwingt tot het kiezen van een kant. En het dwingt tot het zwart-wit zien van de voorgelegde zaken.

Overal komt dit principe terug. Je bent een voorstander of een tegenstander. Er is niets meer tussen beide kampen. Natuurlijk, er zijn nog wel mensen die ergens tussenin zitten. Mensen die niet kiezen voor of tegen iets te zijn, maar ze worden al snel overstemd door het geschreeuw van de beide teams.

Aandacht voor nuance is er amper. Immers, nuance verkoopt niet. Sterke voor- en tegenstanders, dat is wat we willen zien. En zo lijkt de wereld steeds zwart-witter te worden, zonder gehoor te hebben voor elkaar. Het eigen gelijk naschreeuwen. Als we dat nu eens wat minder zouden doen, zal de wereld er dan niet een stuk beter uitzien?

dinsdag 26 april 2016

30 jaar na Tsjernobyl

26 april 1986, vandaag precies 30 jaar geleden, vond nabij de Oekraïense plaats Tsjernobyl een van de grootste kernrampen van de geschiedenis plaats. In de nacht van 25 op 26 april, om 01:26, vond een test plaats in Reactor 4. Door een combinatie van fouten kwam er te veel energie vrij, meer dan 10 keer de gebruikelijke uitstoot, met meerdere explosies tot gevolg.
Bord bij de besmettingszone. "Verboden toegang." Foto: Ilya Kuzniatsou

Voor de kernramp werden de omwonende verteld dat kernenergie de meest veilige en schone vorm van energie opwekken is die je maar kunt bedenken. Ondertussen weten we wel beter. Bij de brand en explosies kwamen 31 mensen om het leven. Het aantal mensen dat om het leven kwam door stralingsziekten ligt veel hoger, maar precieze aantallen zijn moeilijk te schatten. De Wereldgezondheidsorganisatie WHO spreekt over duizenden, waar Greenpeace over een dodental van 200.000 spreekt.

De gevolgen waren enorm. Niet alleen de emotionele schade van de vele dodelijke slachtoffers, ook de schade aan de omgeving. De radioactieve straling werd door de wind verspreid en was zelfs in Nederland waarneembaar. Gewassen in de wijde omgeving waren niet meer geschikt voor consumptie. Er ontstonden voedseltekorten.

Klaslokaal verwoest door de explosies.
Foto uit 2010 door Simon Smith
Nog altijd is de omgeving afgesloten. De stralingsdoses zijn te hoog om er veilig te kunnen wonen. Er is wel toerisme in het gebied. Doordat er lange tijd geen mensen hebben kunnen wonen, heeft de natuur vrij spel gekregen. Ook een bezoek aan een spookstad is voor een aantal mensen erg interessant. En dus blijft Tsjernobyl 30 jaar later nog altijd een fascinatie.

Een groep inwoners is teruggekeerd naar de zone. Hun roots liggen daar en dus kozen ze ervoor om in het gebied te wonen. Met een busje rijden ze naar de bewoonde wereld om op de markt voedsel en andere benodigdheden te halen, want de grond is nog altijd ongeschikt om gewassen te verbouwen.

Vorig jaar nog werden de bossen bij Tsjernobyl getijsterd door bosbranden. Gevreesd werd voor het vrijkomen van grote hoeveelheden straling, volgens Greenpeace mogelijk zelfs evenveel straling als bij de oorspronkelijke kernramp. De autoriteiten sloten het gebied af. De bewoners kregen geen enkele informatie over de veiligheid, niemand had die informatie namelijk.

We weten heel erg veel, maar tegelijkertijd nog veel te weinig. We weten precies hoe de straling zich verplaatst heeft, maar we kunnen mensen die in de zone wonen niet eens informeren bij bosbranden. Sterker nog, we weten nog altijd de precieze gevolgen van de kernramp niet eens. We kunnen het aantal slachtoffers van de ramp niet eens nauwkeurig schatten…

Plotseling waren de mensen verdreven en kreeg de natuur vrij spel...
Foto uit 2009 door Kyle Taylor

zaterdag 16 april 2016

Erdowrang

Grappen en grollen over de Turkse president mogen niet. Althans, dat heeft de Turkse regering nogmaals benadrukt door een verzoek bij de Duitse regering neer te leggen om de komiek Böhmermann te vervolgen. En met het inwilligen van dat verzoek blijkt dat de onderdrukkende lange arm van Erdogan zelfs tot in West Europa reikt.

Foto: DonkeyHotey/Flickr CC
Donderdagavond werd de website van Sputnik Newsagentschap geblokkeerd in het land. De zoveelste klap voor de vrije media in Turkije. De Turkse regering noemde de "nationale veiligheid" en "het voorkomen van misdrijven" als enkele redenen om de website tijdelijk te blokkeren. De rechter zou moeten bepalen of de website definitief geblokkeerd blijft. Allemaal voor de show natuurlijk, want zaterdag nam de Turkse rechtbank het advies van de regering over: Sputnik blijft geblokkeerd.

Geregeld worden journalisten opgepakt. De Turkse wet is streng voor journalisten. Zo is het verboden om anders te berichten dan de officiële berichtgeving luidt. Als je als journalist bij de plek van een aanslag staat, je telt 10 lichamen, maar het officiële dodental staat op 5, mag je niet zeggen dat er 10 doden zijn. Doe je dat wel kun je opgepakt worden.

Laatst zijn er journalisten berecht voor onder andere verraad, omdat ze bericht hebben over de Turkse handel in wapens en olie met Islamitische Staat. En de gewapende strijd richt zich alleen tegen de Koerden, die juist lijnrecht tegenover IS en andere terreurorganisaties waar wij tegen vechten staan.

We zouden de acties van de Turkse regering moeten veroordelen, maar we houden onze ogen gesloten voor Erdogan's wandaden, die alles weghebben van die van een dictator. En dat is erg wrang voor een samenleving waarin we zogenaamd de vrijheid hoog in het vaandel hebben staan.

donderdag 14 april 2016

Vraag het een Poetin!

Een heel belteam zit klaar om vragen op te nemen.
Ieder jaar houdt de Russische president Poetin zijn directe lijn met het volk. In een uren durende sessie die live op alle grote Russische televisiestations wordt uitgezonden, als wel op het internet, beantwoordt de president vragen van het volk. Poetin krijgt allerlei soorten vragen voorgeschoteld, van wanneer hij eindelijk iets aan de slechte wegen in het dorp gaat doen tot vragen over de privésituatie van Poetin.

Ik vind het prachtig. Misschien is het wel een goed idee om het in Nederland in te voeren. Met het steeds groter wordende gevoel van onvrede en politici die niet naar het volk luisteren is dit misschien wel de manier om in contact te staan met de mensen. Stel je je eens voor, dat je gewoon aan Mark Rutte zelf kan zeggen dat je vindt dat de gemeente niet vaak genoeg je vuilnis komt ophalen. Of dat je hem kan vragen of hij nou eindelijk al eens een vriendin heeft.

De vragen brengen geregeld de filosoof in Poetin naar boven. Toen hem in een vorige editie gevraagd werd of alles goed zou komen, antwoordde hij met de spreuk: “Je kunt niet alle wodka opdrinken, maar daar moet je wel naar streven.” Ik vraag me af hoe Rutte het zou aanpakken, met zijn olifant die het uitzicht ontneemt.

Of onze andere politici, als die ooit het stokje van Rutte zullen overnemen. Kees van der Staaij zou het allemaal prima vinden, als het maar niet op zondag plaatsvindt. Diederik Samsom zou in zijn antwoorden vooral het eerlijke verhaal vertellen, en dat ook constant benadrukken. Marianne Thieme zou zich aan het einde afvragen waarom er eigenlijk geen vragen van dieren zijn ingezonden. Pechtold doet het dansend, de macarena is uitermate geschikt, vindt hij. En Geert Wilders? Die schrikt zich een hoedje als hij hoort dat er 2,4 miljoen vragen ingezonden zijn. "Willen jullie meer of minder vragen?" en hij laat de zaal "Minder! Minder!" scanderen. Ik kan niet wachten!

maandag 11 april 2016

Weer is het hem gelukt...

Weer is het hem gelukt. Alberto Stegeman kon ongehinderd een militair terrein opkomen, een aantal rondjes rijden, een tank aanraken en vervolgens een jeep pakken om deze van het terrein af te rijden. Geen haan die er naar kraaide. En dat in deze tijden van terreur. Een zinnetje dat Stegeman ook vaak herhaalde in de uitzendingen.

En terecht. Deze keer was het een journalist die de beveiliging testte. Maar het had net zo goed een terrorist kunnen zijn die een auto vol explosieven het terrein opreed. Militaire posities zullen een mogelijk doelwit zijn van terroristen. Kijk maar naar Turkije, waar nog niet zo lang geleden een bus met militairen doelwit was van een terroristische aanslag. Of de Verenigde Staten, waar geregeld schietincidenten plaatsvinden op militaire bases. Moeten wij het ze nou echt zo makkelijk maken?

Inmiddels is de beveiliging aangescherpt, zeggen ze, en laten we hopen dat het inderdaad nu een stuk zwaarder beveiligd is. Voor wie de uitzending niet gezien heeft, het kostte het team van Stegeman allemaal 0,0 moeite. Van een militaire basis zou je verwachten dat je te maken hebt met een van de zwaarst beveiligde locaties van Nederland. Maar blijkbaar is het gevoel van veiligheid dat we jaren hadden een systeem geworden. Het gevoel van "zo'n vaart zal het allemaal niet lopen" en "wie zou ons landje nou wat aan willen doen?" zorgden ervoor dat niemand doorhad hoe lek het systeem in werkelijkheid was.

Maar inmiddels mengen we ons in de strijd in Syrië, iets wat als nummer 1 reden door terroristen van IS wordt genoemd om een doelwit te zijn. Terroristen zitten in Frankrijk, België, Duitsland en Engeland. Het zou ongelooflijk naïef zijn om te denken dat ze ons zullen overslaan. Het is goed als we op straat een gevoel van veiligheid houden, maar het is uitermate zorgwekkend als mensen die zich met de veiligheid bezighouden een gevoel van veiligheid hebben. Want als Stegeman dit al op een militaire basis kon doen, welke locaties zullen er dan nog meer zo lek als een mandje zijn?

zaterdag 2 april 2016

6 april: voor of tegen... Wat?

Oekraïne. Iedereen die wel eens iets van me gelezen heeft weet dat de situatie in het land me erg aangrijpt. Het land kent een geschiedenis die niet bepaalt rooskleurig is en ook in het heden is het land toneel van een proxyoorlog tussen "West" en "Oost". En wij maken allemaal deel uit van deze oorlog, of we dit nu willen of niet. Wij kunnen ons met ons stemrecht namelijk uitspreken voor of tegen de associatieovereenkomst tussen de EU en Oekraïne. Maar wat is die overeenkomst nou? Is het nu goed of slecht voor onze economie en voor de Oekraïense economie? En zitten er nog meer haken en ogen aan?

Om die vraag te beantwoorden heb ik het verdrag gelezen. Het had iets weg van de Twilightserie. Soms moest ik lachen, soms moest ik huilen, vaak moest ik paragrafen opnieuw lezen en als je zoiets hebt van "nu ben ik er klaar mee", ben je op de helft. Een van mijn favoriete passages was: "Wanneer de bepalingen van deze overeenkomst ten aanzien van bepaalde aangelegenheden minder gunstig zijn dan die van bestaande overeenkomsten tussen de individuele lidstaten van de Europese Unie en Oekraïne, hebben de gunstigere bepalingen voorrang, onverminderd de verplichtingen van de EU-partij en met inachtneming van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie." Prachtig toch? Maar wat staat er nou?

Het verdrag is grotendeels een handelsverdrag. Het belangrijkste doel (gebaseerd op de hoeveelheid pagina's die dit deel inneemt) van dit verdrag is om regelgeving en protocollen aan te passen om het voor Oekraïne makkelijker te maken om handel te drijven in Europa, en vice versa. Maar dit is zeker niet het enige doel! Het is ook een politieke overeenkomst.

De angst van veel tegenstanders is dat dit verdrag het begin is van een lidmaatschap van de EU voor Oekraïne. Voorstanders zeggen dat dit onzin is en dat dit niet in het verdrag staat. Dus laten we maar gelijk antwoord zoeken op die dringende vraag: is Oekraïne straks lid van de EU, en misschien zelfs de NAVO?

Het klopt dat hierover niks staat in het verdrag. Dat zou politiek gezien ook heel dom zijn. Dit was namelijk een overeenkomst gesloten met de voormalige president Yanukovich. Die zag natuurlijk in dat een groot deel van de bevolking in voornamelijk Oost Oekraïne hier niet op zat te wachten, en zou daar dus nooit mee akkoord zijn gegaan.

Het verdrag sluit het echter niet uit. Zo staat er in het verdrag: "In aanmerking nemend dat deze Overeenkomst geen afbreuk zal doen aan de betrekkingen tussen de EU en Oekraïne en ruimte laat voor verdere ontwikkelingen;". Dit verdrag is al vrij vergaand. Verdere ontwikkelingen zouden dus inderdaad kunnen betekenen dat, hoewel dit niet reëel is in de komende jaren, Oekraïne lid wordt van de EU.

Een ander politiek onderdeel van het verdrag is het Gezamelijke Defensiebeleid. De doelstellingen zijn als volgt geformuleerd:
" * verdere dialoog en meer samenwerking tussen de partijen op het vlak van veiligheid en defensie;
 * bevordering van de beginselen van onafhankelijkheid, soevereiniteit, territoriale integriteit en de onschendbaarheid van de grenzen."
In de media hoor ik hier nooit iets over, maar dit vind ik persoonlijk misschien nog wel het gevaarlijkste onderdeel van het verdrag. Oekraïne is een land waar een burgeroorlog woedt. Het Oekraïense leger en groepen gesteund door de regering schenden nog altijd de mensenrechten in het oosten van het land, zoals vastgesteld door onder andere Human Rights Watch. Steun aan dit leger betekent dus ook het steunen van mensenrechtenschendingen.

Hoewel er verschillende formuleringen in het verdrag staan die de dialoog bij conflicten moet stimuleren, staan er ook formuleringen zoals bovengenoemde die militair ingrijpen rechtvaardigen. De kans is dus groot dat dit verdrag de schrijnende situatie in het oosten van het land niet bevordert.

De burgers in het oosten worden in feite het zwijgen opgelegd. Zo organiseerde de regering die na de geweldadige coup in 2014 aan de macht kwam geen verkiezingen in het oosten van het land. Om de burgers toch een stem te geven werd de macht de facto overgenomen door de Volksrepubliek Donetsk en de Volksrepubliek Lughansk. De regering in Kiev voert nog altijd oorlog om dit terrein terug te winnen. Het is op dit moment relatief rustig, de overeenkomst om over te gaan tot een staakt-het-vuren houdt redelijk stand.

Wat ook belangrijk om in het achterhoofd te houden, is de totstandkoming van dit akkoord. De gruwelijkheden op het "Majdanplein" (wat een tautologie is, Majdan is namelijk al Oekraïens voor "Plein") worden door zowel de voor- als tegenstanders gebruikt. Voorstanders benadrukken de wanhoop van de Oekraïeners om tot een akkoord met de EU te komen en het feit dat de vele dodelijke slachtoffers anders voor niks zijn gevallen. Tegenstanders vinden dat de hoge politici nooit op het plein hadden mogen spreken en geen opjuttende teksten hadden mogen gebruiken als "Wij hebben gewonnen!" , "Maak uw keuze, onze welvaart of hun (Rusland, toev.) achteruitgang!" en "Oekraïne, u bent welkom in de EU.".

Deze week bleek ook dat als je uit liefdadigheid voor Oekraïne wilt stemmen, je beter geen Ja-stem kunt geven. Een onderzoeksbureau in Kiev heeft de gevolgen voor de Oekraïense economie doorberekend. Daaruit bleek dat vooral een handvol grote bedrijven zullen profiteren. De Ivan en Svetlana van Oekraïne zullen vooral negatieve gevolgen ervaren.

Nederlandse exporteurs zijn verdeeld. Ongeveer evenveel zijn voor als tegen het verdrag. De voorstanders denken dat de import- en exporttarieven wegvallen. De tegenstanders vrezen voor de relatie met Rusland, dat een veel grotere afzetmarkt is dan Oekraïne. Deze angst is terecht, omdat er in het verdrag wordt gesproken over het afstemmen van handelsbeperkingen (sancties). Als wij de handel met Rusland willen oppakken, maar Oekraïne en Rusland gooien nog steeds met modder naar elkaar, heeft 1 van de 2 een probleem door dit verdrag.

Zo blijkt maar weer dat een weloverwogen en goed onderbouwde beslissing nemen op 6 april nog niet zo makkelijk is als het lijkt. Een Nee-stem is in ieder geval geen stem voor Poetin, zoals het Ja-kamp u wilt laten geloven. En een Ja-stem is ook geen blanco cheque in een bodemloze put, zoals het Nee-kamp u weer wilt laten geloven. Eventuele aanspraak op EU-voorzieningen zal niet anders gaan dan steun aan andere landen, waar je dan weer voor of tegen kunt zijn... Succes!